Page 63

van de cultuurraad, maar wel van de beheersorganen: een mandataris kan zichzelf niet ‘adviseren’, maar mag natuurlijk wel ‘beheren’.4 Zijn die beheersbevoegdheden ondertussen vrij beperkt geworden? Bij de bibliotheekcommissie is de situatie over het algemeen relatief duidelijk. Dit orgaan treedt meestal enkel op als adviesraad naar het gemeentebestuur toe. Wat de cultuur- en gemeenschapscentra betreft, is enige nuancering op zijn plaats. In de beginperiode van het Vlaams subsidiebeleid voor de centra was het bijna de regel dat het cultuurcentrum als vzw werd opgericht. Zo ontstonden tal van zogenaamde ‘gemeentelijke vzw’s’. Kenmerkend voor zo’n ‘gemeentelijke vzw’ is een orgaan dat in essentie een adviesraad is ten aanzien van de gemeente, maar tegelijk beheersbevoegdheden uitoefent ten aanzien van het centrum, gebaseerd op de vzw-wetgeving. Vandaar ook de naam ‘beheerraad’. Door de beweging naar meer internalisering van het beheer werden er minder ‘volle’ vzw’s opgericht en gingen de cultuurcentra programma-vzw’s oprichten, die deze terminologie overnamen. Deze evolutie zette zich almaar door, met het ontstaan van nieuwe, door het Gemeentedecreet erkende beheersstructuren als gevolg. De tendens lijkt hierbij te zijn dat hoe hoger het niveau is waar het beheer naartoe wordt getrokken (centralisatie), en hoe meer er in een beheersstructuur wordt ingebracht (schaalvergroting), hoe meer in de feiten merkbaar is dat de beheersbevoegdheden van

de ‘beheerraden’ afzwakken. Dit kan het geval zijn daar waar het cultuurcentrum onder de rechtspersoon van stad of gemeente wordt geëxploiteerd (centraal gemeentelijk beheer of IVA). En als het centrum is ondergebracht in een AGB (waarin wegens efficiëntie- en fiscale overwegingen vaak ook de infrastructuur van bibliotheek of andere vrijetijdsdiensten is ondergebracht), dan is de beheerraad meestal een adviescommissie in de echte zin van het woord, die de Raad van Bestuur van het AGB bijstaat. De Raad van Bestuur vervult dan zelf de rol van ‘beheersorgaan’ in de zin van het Cultuurpact (en heeft vanuit die hoedanigheid ook zelf adviesbevoegdheid ten aanzien van het gemeentebestuur; optie 9a van het Cultuurpact). Bij de ‘gemeentelijke vzw’s’ die nog blijven bestaan en die conform het Gemeentedecreet omgevormd zijn tot EVAvzw’s (of dit moeten doen tegen 1 januari 2014) vervult de ‘beheerraad’ alleszins nog echt de rol van ‘beheersorgaan’.5 Complementaire adviesbevoegdheden De cultuurraad heeft uiteraard adviesbevoegdheid over bibliotheken en cultuur- en gemeenschapscentra als instrumenten van lokaal cultuurbeleid. Maar dat wil niet zeggen dat de cultuurraad om advies moet worden gevraagd over alles wat deze lokale cultuurhuizen aanbelangt. Het zou niet werkbaar en zelfs contraproductief zijn om voor elke beslissing die de concrete werking betreft (bijvoorbeeld aankoop boeken, vastleggen

4

K. BIEBAUW, “Beheersorganen van culturele instellingen”, in Cultuur- & vrijetijdsbeleid. Een lokaal Praktijkboek, Brussel, Politeia, losbl., p. 4.3/1. 5 Er is trouwens niks op tegen om een gezamenlijk beheersorgaan voor de bibliotheek en het cultuur- of gemeenschapscentrum in het leven te roepen. Zo kunnen de aanwezige krachten en deskundigheid gebundeld worden en dit tempert ook al de last van het vinden van voldoende geëngageerde vrijwilligers. Modeldocumenten inzake dit gezamenlijk beheer zijn te vinden op onze website: http://www.locusnet.be/ portaal/Locus/LokaalCultuur-management/Beheersorganen

61 DUURZAAM LOKAAL CULTUURBELEID

Profile for mdmedia & partners

Duurzaam cultuurbeleid l Locus l 2012 l mdmedia  

Duurzaam cultuurbeleid in Vlaanderen

Duurzaam cultuurbeleid l Locus l 2012 l mdmedia  

Duurzaam cultuurbeleid in Vlaanderen

Profile for mdmedia
Advertisement